Naast ambulances en MUG-teams rijden in het Waasland drie extra paramedische interventieteams (PIT) rond. Zo willen we gerichtere dringende zorgverlening garanderen. Maar wat is dat, een PIT? Wat doen de zorgverleners aan boord? Dat weten doorwinterde PIT-verpleegkundigen Sanne Verhees en Maureen Polfliet als geen ander.
Laat ons starten met dé hamvraag: wat is het verschil tussen een ziekenwagen, PIT en MUG? Wel, bij een ziekenwagen rijden twee ambulanciers mee. Ziekenwagens kunnen zoals je weet patiënten naar het ziekenhuis brengen.
Een MUG, wat staat voor ‘medische urgentie groep’, kan dat niet. In een MUG zit een urgentiearts en een spoedverpleegkundige met bijzondere beroepstitel Spoed en Intensieve Zorgen. Die titel behaalden Sanne en Maureen allebei. Na meerdere jaren doorgroeien en opleidingen volgen, mogen zij dus meerijden met de MUG én de PIT. “Tussen die ritjes door, helpen we mee op spoed”, vult Maureen aan.
Samenwerken
Een PIT, of paramedisch interventieteam, is simpel gezegd een upgrade van een ambulance die lijkt op de MUG. Een PIT kan dus patiënten vervoeren. Het bevat iets uitgebreider, gespecialiseerder materiaal dan een gewone ziekenwagen. Het grootste verschil met de MUG, is dat de PIT geen urgentiearts aan boord heeft. De bemanning bestaat uit een ambulancier en een spoedverpleegkundige met een beroepstitel zoals Sanne en Maureen. Het hele team is zeer ervaren. “Eender wie van het PIT-team mag mij thuis komen ophalen”, zegt Sanne gemeend.
“Wij worden trouwens net als de MUG opgeroepen door de 112”, voegt ze nog toe. “Vaak werkt de MUG al samen met een ziekenwagen, maar het gebeurt ook dat de MUG en de PIT samenwerken. Al probeert de noodcentrale meestal een MUG te vermijden door een PIT te sturen. Zo kunnen wij de MUG ontlasten.”
MUG ontlasten
Geef eens een voorbeeld?
Sanne: “Stel dat er een oproep binnenkomt over een patiënt die heel veel pijn heeft dan weten ze bij de 112 dat als ze een ziekenwagen sturen, die er allicht een MUG bij zal vragen. Daarom vragen ze er een PIT bij voor de pijnstilling. Dankzij onze opleiding en door onze staande orders en procedures te volgen, kunnen wij heel veel zelf oplossen. Al hebben wij soms natuurlijk ook nog een MUG nodig.”
Maureen: “Bij reanimaties wordt de MUG altijd mee opgeroepen. Als iemand bewusteloos is of bij complexe cases vragen we er ook een MUG bij.”
Die staande orders zijn medisch gedelegeerde orders die verpleegkundigen mogen uitoefenen in noodsituaties. Wat houdt dat in?
Maureen: “Wij hebben dankzij onze staande orders de vrijheid om medicatie te geven. Dat kan bijvoorbeeld bij stuipen of hypoglycemie bij diabetespatiënten. Een reanimatie kunnen wij met twee volledig en correct opstarten, inclusief medicatie. Dat is vooral handig als wij eerst ter plaatse zijn, bijvoorbeeld omdat de MUG van een andere oproep komt. We hebben daar wel al goede resultaten mee gehaald.”
Sanne: “Daarnaast worden we omwille van de nood aan pijnstilling vaak opgeroepen bij fracturen, ongevallen en trauma’s. Een groot deel van onze PIT-oproepen gaat om oudere mensen. Die hebben vaak meer zorgen nodig, nemen bloedverdunners of hebben meerdere pathologieën.”
Verschilmakers
Jullie hebben dus ook met de PIT al levens gered?
Sanne: “Zeker, zelfs al tijdens mijn eerste reanimatie met de Lokerse PIT. Vorig jaar kregen we tijdens de koudste nacht van het jaar een oproep binnen over iemand die in elkaar was gezakt op de markt van Lokeren. Er was ons meegegeven dat hij ‘raar ademde’. Dat het om een reanimatie zou gaan, wisten we dus niet op voorhand. Bij onze aankomst zei de echtgenote meteen ‘jullie zijn te laat’. Jammer genoeg was niemand van de omstaanders begonnen met reanimatie. Ze hadden het niet goed door denk ik. Gelukkig liep het wel goed af. Doordat we shocks en de nodige medicatie konden geven, had de patiënt had al terug een hartslag voordat de MUG toekwam. Het doet me wel deugd om te zien dat we zo’n verschil maken doordat we dit allemaal kunnen doen met de PIT.”
Wat maakt voor jullie het verschil bij de PIT?
Sanne: “Bij de MUG heb je een arts die het klinisch onderzoek doet, waarbij wij als verpleegkundigen toch minder verantwoordelijkheid dragen. Dat is eigenlijk meer de dokter volgen. Maar bij de PIT is er enkel een ambulancier, die natuurlijk ook mee kijkt, redeneert en helpt. Het klinisch onderzoek doen wij zelf. We proberen zelf te achterhalen wat er mis is en hoe we de patiënt best helpen. Dat vind ik net enorm interessant, maar in het begin heb ik toch even een klik moeten maken. Ik merk nu wel dat ik ook als spoedverpleegkundige nog veel meer groei in urgente situaties. We leren ook veel meer onze plan trekken.”
Maureen: “We zijn inderdaad nog betere MUG-verpleegkundigen dankzij onze PIT-ervaring. Tegelijk moeten we het in de PIT doen met het materiaal dat we bij hebben hé.”
Van Colruyt tot krotten
Wat geeft jullie het meeste voldoening?
Maureen: “De mensen zo tevreden zien omdat je ze hebt kunnen helpen… en de dankbaarheid van die families… daar doe ik het voor.”
Sanne: “Tijdens onze interventies kunnen we normaal gezien meer tijd nemen voor onze patiënten. Daar focussen we ons gewoonlijk op één patiënt. Die geven we bijvoorbeeld pijnstilling, waarna we moeten wachten tot het werkt voordat we verdere stappen zetten. Op de spoeddienst gaat dat niet. Daar is het vaak heel druk en behandelen we meerdere patiënten tegelijk.”
Jullie hebben ook enorm veel afwisseling, want jullie komen overal en zien alle soorten patiënten.
Sanne: “Zeker! De afwisseling tussen de spoed en de prehospitale zorg vind ik ook heel leuk. We zien kinderen, volwassenen, ouderen en alle mogelijke pathologieën. We komen echt overal en daar zitten soms unieke plaatsen tussen, van een chic appartement tot de grootste krotten. Al ben ik nog niet in een hoerenkot geweest…” (lacht)
Maureen: “Ik wel.”
(Hilariteit alom.)
Sanne: “Enkele weken geleden stonden we nog in de Colruyt bij een man die daar onwel was geworden. Ik heb hem onderzocht, maar daarnaast konden we niet veel doen. Hij moest mee naar het ziekenhuis voor verdere onderzoeken. Zijn vrouw was zo lief en dankbaar. Terwijl wij bij de spoed terug naar buiten wandelden, kwam die vrouw achter ons aan gelopen. Ze stond erop om ons persoonlijk te bedanken. Dat was zo super gemeend… echt heel lief.”
Familie geruststellen
Maureen: “Tijdens de ritjes met de PIT probeer ik trouwens zeker bij ingrijpende gebeurtenissen altijd de familie gerust te stellen. Zeker bij ouder-kind-relaties is dit een belangrijk aandachtspunt.”
Sanne: “Soms zien familieleden hun dierbare heel ziek, hebben ze in het geval van trauma iets zien gebeuren of zijn ze enorm onder de indruk. Als we dan de patiënt op een rustige manier kunnen behandelen, de familie kunnen geruststellen en eventueel kunnen zeggen dat we nog voor controle naar het ziekenhuis gaan, dan is dat ook wel mooi vind ik.”
Maureen: “Ik geef ook altijd een woordje uitleg en informeer bij de familie naar hoe het met hen gaat. Ik vraag of ze extra hulp nodig hebben. Zeker als we een naaste thuis achter moeten laten, informeren we eerst of er iemand is die we kunnen bellen. Zo worden zij ook verder opgevangen als wij vertrekken.”
Die extra aandacht voor familie is wel mooi. Dat staat waarschijnlijk niet in jullie protocollen?
Sanne: “Nee, inderdaad. Sociale vaardigheden worden niet getest.”
Maureen: “Maar als we iets extra kunnen betekenen voor onze patiënten en hun familie dan doen we het graag.”
Lees meer:
- Nieuwe PIT-ambulances reden al 158 ritten in het Waasland
- Videoreportage lancering PIT
Ook zin om bij ons aan de slag te gaan als verpleegkundige? Bekijk de vacatures.