Sinds 1 mei 2025 wordt in Vitaz gewerkt aan het uitrollen van een zorgpad alcohol. Samen met 27 andere ziekenhuizen diende Vitaz haar kandidatuur in voor het uitwerken van een ziekenhuisbreed zorgpad alcohol. Ons ziekenhuis werd samen met 3 andere Nederlandstalige ziekenhuizen weerhouden.
Een zorgpad alcohol is een gestructureerde aanpak binnen de gezondheidszorg die bedoeld is om mensen met alcoholgerelateerde problemen tijdig te herkennen, correct te begeleiden en passende ondersteuning te bieden. In 2025 werd gestart met 2 pilootafdelingen: gastro-enterologie en PAAZ (Psychiatrische Afdeling Algemeen Ziekenhuis).
De kern van zo’n zorgpad bestaat uit een aantal vaste stappen:
- Vroegsignalering en vroegdetectie
Zorgprofessionals leren risicogedrag herkennen. Ziekenhuisbreed wordt gescreend op alcoholgebruik via de AUDIT-C.
- Heldere doorverwijzing
Wanneer alcoholgebruik problematisch lijkt, is er een duidelijk schema dat aangeeft naar wie en wanneer wordt doorverwezen (huisarts, psycholoog, maatschappelijk werk, PAAZ, MTAZ (= Mobiel Team Acute Zorg), MTLZ (= Mobiel Team Langdurige Zorg), CGGZ (=Centrum Geestelijke Gezondheidzorg gespecialiseerde verslavingszorg,….). Er wordt ook een overzichtelijke brochure ter beschikking gesteld waar men terecht kan voor welke ondersteuning (van laagdrempelige tot categoriale zorg).
- Gecoördineerde begeleiding
Verschillende disciplines werken samen volgens afgesproken rollen, zodat de gebruiker niet tussen de mazen van het net valt.
- Opvolging en nazorg
Het zorgpad voorziet in langdurige opvolging, omdat alcoholproblemen vaak een chronisch en fluctuerend verloop kennen.
- Preventie en educatie
Naast behandeling is er aandacht voor informatie, bewustwording en het versterken van beschermende factoren in de leefomgeving. Sensibilisering en vorming van ziekenhuispersoneel wordt voorzien.
Het zorgpad alcohol is dus geen losstaande interventie, maar een afgestemd traject dat de continuïteit en kwaliteit van zorg bewaakt.
Maatschappelijk nut
Het maatschappelijk nut van het zorgpad alcohol is aanzienlijk omdat alcoholproblematiek een brede impact heeft op gezondheid, welzijn en sociale context:
- Vroegtijdige aanpak vermindert gezondheidsproblemen
Door sneller te signaleren en te begeleiden, worden ernstige lichamelijke en psychische complicaties vaker voorkomen. - Minder druk op zorgsystemen
Een goed georganiseerd zorgpad voorkomt versnipperde zorg, dubbele onderzoeken en onnodige ziekenhuisopnames. - Betere ondersteuning van gezinnen en omgeving
Alcoholproblemen raken niet alleen de gebruiker maar ook familie, kinderen en collega’s. Een zorgpad biedt structuur om ook deze omgeving te betrekken. - Grotere maatschappelijke veiligheid en productiviteit
Door problemen vroeg aan te pakken, vermindert het risico op ongevallen, conflicten en werkverzuim. - Gelijke toegang tot zorg
Een zorgpad zorgt ervoor dat iedereen dezelfde kwaliteit van begeleiding krijgt, ongeacht waar men woont of bij welke hulpverlener men terechtkomt.
Samengevat
Een zorgpad alcohol creëert duidelijkheid, samenwerking en continuïteit in de zorg voor mensen met alcoholgerelateerde problemen. Het levert niet alleen gezondheidswinst op voor individuen maar versterkt ook het welzijn en de veiligheid van de samenleving als geheel.
Contactpersoon
Nadine Van der Stricht (Projectcoördinator zorgpad alcohol Vitaz): nadine.vanderstricht@vitaz.be
